นกแปลก สังคมประหลาด
Reading Time: 3 minutesรวมเรื่องสั้นที่ค่อนข้างยากจะอธิบาย หลายเรื่องแปลกประหลาด บางเรื่องคล้ายความฝัน บางเรื่องเหมือนภาพหลอน บางเรื่องก็เหมือนกำลังล้อเล่นกับคนอ่าน
Reading Time: 3 minutesรวมเรื่องสั้นที่ค่อนข้างยากจะอธิบาย หลายเรื่องแปลกประหลาด บางเรื่องคล้ายความฝัน บางเรื่องเหมือนภาพหลอน บางเรื่องก็เหมือนกำลังล้อเล่นกับคนอ่าน
Reading Time: 2 minutesอุณหภูมิผิวน้ำในทะเลอันดามันเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องราว 0.1–0.2 องศา ในรอบทศวรรษ งานวิจัยพบว่าเมื่ออุณหภูมิผิวน้ำสูงกว่า 31 องศา จะเพิ่มโอกาสเกิดพายุมากขึ้นและแรงขึ้นกว่าปกติ สัมพันธ์กับสถิติพายุไซโคลนในทะเลอันดามันและอ่าวเบงกอล มีแนวโน้มที่รุนแรงและสร้างความเสียหายมากขึ้น อาจเกิดขึ้นบ่อยและมีระยะเวลานานกว่าที่เคยเป็นมา ซึ่งสัมพันธ์กับการเพิ่มขึ้นของอุณหภูมิผิวน้ำทะเลจากภาวะโลกร้อน ปรากฏการเหล่านี้ส่งผลกระทบโดยตรงต่อระบบนิเวศและการขยับถิ่นของสัตว์น้ำ รวมทั้งกระทบกับวิถีชีวิตดั้งเดิมของผู้ที่อยู่กินกับทะเล สอดคล้องกับคำบอกเล่าของชาวเลอูรักลาโว้ยว่า “สมัยก่อนอยากได้ปลาก็แค่เดินไปตกหน้าหาด แต่ตอนนี้ไม่มีแล้ว ปลาเก๋า ปลามง และปลาหลายชนิดเริ่มย้ายลงไปอยู่ในระดับน้ำที่ลึกกว่าเดิม” ปลาตากแห้งคือภาพสะท้อนความพยายามประคองวิถีประมงพื้นบ้าน ท่ามกลางทรัพยากรที่ลดลงทุกปี อาหารมื้อเช้าของเด็ก ๆ จานนี้ไม่ได้มาง่าย ๆ เหมือนอดีต ภาวะโลกร้อนกำลังเปลี่ยนรูปแบบการกระจายตัวของสัตว์น้ำ ปลาเก๋า ปลามง และปลาหลายชนิดเริ่มย้ายลงสู่ระดับน้ำที่ลึกกว่าเดิมจากอุณหภูมิน้ำทะเลที่สูงขึ้น ชีวิตชาวเลอูรักลาโว้ยบนเกาะหลีเป๊ะ ในวันที่โลกเปลี่ยนเร็วกว่าเดิม บนชายฝั่งของ เกาะหลีเป๊ะ บ้านไม้หลังสุดท้ายของชาวเลอูรักลาโว้ยที่ตั้งอยู่ริมหาด จากอดีตชาวเลมีบ้านเรียงรายตามแนวชายฝั่ง วันนี้หลายครอบครัวต้องถอยร่นเข้าไปด้านในเกาะ ต้องเดินผ่านที่ดินเอกชนเพื่อออกมาขึ้นเรือ ทะเลที่เคยเป็นทั้งบ้าน ทางสัญจร และพื้นที่ทำกิน ค่อย ๆ ถูกจำกัดด้วยเส้นเขตกรรมสิทธิ์และการพัฒนาเชิงพาณิชย์ ความเปลี่ยนแปลงนี้ไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะบนบก หากแต่มันกำลังเกิดขึ้นในทะเลด้วย ชาวเลอูรักลาโว้ยพึ่งพาทะเลทั้งในฐานะแหล่งอาหาร รายได้ และรากทางวัฒนธรรม ความรู้เรื่องลม กระแสน้ำ และฤดูกาลสืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น การอ่านทิศเมฆ ดูสีทะเล […]
Reading Time: 3 minutesผลลัพธ์จากการไม่อดทนต่อการถูกกดขี่ การเอารัดเอาเปรียบ และความไม่เท่าเทียมของเหล่าแรงงานหญิงโรงงานทอผ้าในเมืองชิคาโก สหรัฐอเมริกา เมื่อปลายศตวรรษที่ 19 คือการลุกขึ้นประท้วงต่อสภาพการทำงานที่โหดร้าย วันละกว่า 16-17 ชั่วโมง แต่ได้รับค่าแรงเพียงน้อยนิด และยังเสี่ยงถูกไล่ออกทันทีเมื่อตั้งครรภ์ การต่อสู้ของแรงงานหญิงเหล่านี้ได้จุดประกายให้ Clara Zetkin นักการเมืองสตรีชาวเยอรมัน ระดมพลังกรรมกรหญิงทั่วโลกให้ลุกขึ้นเรียกร้องสิทธิแรงงาน การลดเวลาทำงานเหลือวันละ 8 ชั่วโมง และเรียกร้องสิทธิการเลือกตั้งของผู้หญิง กระแสการเคลื่อนไหวดังกล่าวนำไปสู่การประชุมสมัชชาสตรีสังคมนิยมครั้งที่ 2 ที่กรุงโคเปนเฮเกน ในปี 1910 ซึ่งมีตัวแทนสตรีจาก 17 ประเทศเข้าร่วม และได้ประกาศให้วันที่ 8 มีนาคม เป็น International Women’s Day หรือ ‘วันสตรีสากล’ เพื่อยกย่องการต่อสู้ของผู้หญิงและผลักดันความเท่าเทียมในสังคม กว่าศตวรรษผ่านไป การเรียกร้องสิทธิของแรงงานหญิงเดินหน้าไปไกลขึ้น มีสวัสดิการ ‘พื้นฐาน’ รองรับ แต่แน่นอนว่าการต่อสู้เพื่อความเท่าเทียมก็ยังไม่สิ้นสุด แม้ว่าแรงงานหญิงในระบบจะได้รับสิทธิหรือสวัสดิการบางประการก็ยังมีเรื่องให้ต้องขับเคลื่อนกันอย่างต่อเนื่อง ขณะเดียวกันก็ยังมีแรงงานอีกจำนวนมากที่ยังอยู่นอกระบบ และต้องแบกรับความเสี่ยงด้วยตัวเอง หนึ่งในนั้นคือแรงงานบริการทางเพศ หรือ sex worker ซึ่งการขับเคลื่อนในประเด็นนี้เป็นเรื่องสำคัญในการยกระดับสิทธิสตรี สิทธิผู้มีความหลากหลายทางเพศ เพื่อไปสู่ความเท่าเทียม […]
Reading Time: 2 minutesเมื่อประชาธิปไตยกำลังสั่นคลอน ภาพถ่ายจึงเป็นศิลปะแขนงหนึ่งที่ค้ำยันไม่ให้เสรีภาพพังครืนลงไป 'ข้อสังเกตบางประการเกี่ยวกับภาพถ่าย' จดหมายเหตุแห่งวงการภาพ ที่จะพาทุกคนไปสำรวจทุกแง่ความคิดของสื่อและช่างภาพอิสระ
Reading Time: 5 minutesไม่ใช่การปรับตัวหรือแก้ตัว แต่มีความเป็นไปได้ในการกำจัดปลาหมอคางดำให้สิ้นซาก(?) คำถามคาใจประชาชนที่หวังให้ภูมิไม่ตก ระบบนิเวศแข็งแกร่งและความเอาจริงเอาจังของรัฐ-เอกชนก็เช่นกัน
Reading Time: 2 minutesไม่ว่าจะต้องออกไปใช้สิทธิเลือกตั้งสักกี่ครั้ง ทั้งพรรคการเมืองและการเลือกตั้งต่างก็เป็น ‘เครื่องมือ’ ที่ยังจำเป็นต่อประชาธิปไตยสมัยใหม่ ที่ประชาชนจะมีอำนาจ มีอิทธิพลต่อการกำหนด ตัดสินใจเชิงนโยบายของรัฐบาล
Reading Time: 5 minutesปริศนาบัตรไม่ลับและความตั้งใจให้ "ผิดเพี้ยน" ประเด็นไม่ได้หยุดอยู่แค่ความบกพร่องที่สุจริตหรือไม่ แต่กลายเป็นปัญหาเรื่องมาตรฐานการรับผิดชอบ (accountability) ของกกต.
Reading Time: 4 minutesคำว่า ‘ลอยแพ’ ไม่เกินจริง เพราะคนหาดใหญ่ที่ทำธุรกิจจำนวนมากรู้สึกว่าตัวเองกำลังจะจมน้ำทางเศรษฐกิจอีกรอบ เป็นบทเรียนของรัฐล้วนๆที่จะต้องพิสูจน์ว่า ‘ช่วยได้จริง’ มากกว่าแค่คำมั่นสัญญา
Reading Time: 5 minutesไม่ใช่เรื่องของ เอาลุงตู่หรือไม่เอาลุงตู่ ประชาธิปไตยหรือเผด็จการ ขวาหรือซ้าย แต่เป็นเรื่องของพลังเงิน บ้านใหญ่และ เครือข่ายราชการ
MORE STORY
east
“ทรัมป์บอกกับโลกว่าไม่ต้องการกฎกติกา
หรือสถาบันพหุพาคีที่จะมาจำกัดอำนาจเขา
สิ่งที่เขาต้องการคือจริยธรรมส่วนตัว
นี่คือสิ่งที่ทำให้เห็นว่าระเบียบโลกสั่นคลอนจริง
และกลายเป็นอำนาจดิบ อำนาจเถื่อน”
– ศ.ดร.สิริพรรณ นกสวน สวัสดี
คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย –